Οδηγός6′ ανάγνωση
Πρόγραμμα βαρδιών για επιχειρήσεις με πολλά καταστήματα: ο οδηγός
Τι πρέπει να τηρεί το εβδομαδιαίο πρόγραμμα βαρδιών στην Ελλάδα: ανάπαυση, ρεπό, υπερωρίες, ψηφιακή κάρτα, ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ και λογιστήριο, σε έναν οδηγό.
Ένα εβδομαδιαίο πρόγραμμα βαρδιών στην Ελλάδα είναι σωστό όταν κάνει τρία πράγματα μαζί: καλύπτει τις ανάγκες κάθε καταστήματος, τηρεί τα όρια του Κώδικα Εργατικού Δικαίου για κάθε εργαζόμενο, και συμφωνεί με ό,τι δηλώνεται στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ και χτυπά η ψηφιακή κάρτα. Σε ένα κατάστημα αυτό ελέγχεται με μια ματιά. Σε πολλά, με προσωπικό που μετακινείται ανάμεσά τους, όχι.
Ο οδηγός συγκεντρώνει τους κανόνες που αγγίζουν κάθε εβδομάδα, τα σημεία όπου σπάνε στην πράξη, και τι χρειάζεται το λογιστήριο στο τέλος. Κάθε ενότητα παραπέμπει σε άρθρο με τις λεπτομέρειες.
Με μια ματιά
- 11 ώρες συνεχόμενη ανάπαυση μέσα σε κάθε 24ωρο (άρθρο 171 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου, π.δ. 62/2025).
- 24 ώρες εβδομαδιαία ανάπαυση, που προστίθενται στις 11 της ημερήσιας: κατά κανόνα 35 συνεχόμενες ώρες, συνήθως μαζί με την Κυριακή (άρθρο 173).
- Διάλειμμα 15 έως 30 λεπτών όταν η εργασία ξεπερνά τις 4 συνεχόμενες ώρες· δεν είναι χρόνος εργασίας και δεν δίνεται στην αρχή ή στο τέλος της βάρδιας (άρθρο 172).
- Υπερωρία έως 4 ώρες τη μέρα και 150 τον χρόνο, με προσαύξηση 40%· με τον ν. 5239/2025, έως 13 ώρες τη μέρα στον ίδιο εργοδότη.
- Ωράριο δηλωμένο στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ πριν ισχύσει, και κάθε αλλαγή πριν από την ώρα της, εκτός αν η επιχείρηση με ψηφιακή κάρτα έχει επιλέξει το απολογιστικό σύστημα.
Οι κανόνες που αγγίζουν κάθε εβδομάδα
Ανάπαυση ανάμεσα σε βάρδιες
Από το τέλος μιας βάρδιας ως την αρχή της επόμενης πρέπει να περάσουν τουλάχιστον 11 ώρες: όποιος κλείνει στις 23:00 δεν ανοίγει πριν από τις 10:00. Πού χάνεται αυτό στην πράξη (κλείσιμο και άνοιγμα, Κυριακή και Δευτέρα, βάρδια σε άλλο κατάστημα) το εξηγεί το άρθρο για την 11ωρη ανάπαυση στο πρόγραμμα βαρδιών.
Ρεπό, εβδομαδιαία ανάπαυση και 6η μέρα
Κάθε εβδομάδα χρειάζεται 24 ώρες ανάπαυσης στη σειρά, πάνω στις 11 της ημερήσιας. Ένα ρεπό ανάμεσα σε ένα βραδινό κλείσιμο και ένα πρωινό άνοιγμα μπορεί να μη φτάνει. Το 5ήμερο, το 6ήμερο και η 6η μέρα που επιτρέπει κατ’ εξαίρεση ο ν. 5053/2023 είναι στο άρθρο για την εβδομαδιαία ανάπαυση, τα ρεπό και την 6η μέρα.
Διαλείμματα
Μια 8ωρη βάρδια έχει διάλειμμα 15 έως 30 λεπτών, κάπου στη μέση της και όχι στην αρχή ή στο τέλος. Δείτε τι ισχύει για το διάλειμμα στη βάρδια.
Υπερεργασία, υπερωρίες και 13ωρο
Πάνω από τις 40 ώρες της σύμβασης αρχίζει η υπερεργασία (+20%), και πάνω από τις 45 (48 στο 6ήμερο) η υπερωρία (+40%). Ο ν. 5239/2025 ανέβασε το ημερήσιο όριο υπερωρίας από 3 σε 4 ώρες, ώστε η μέρα στον ίδιο εργοδότη να μπορεί να φτάσει τις 13 ώρες. Όλα τα όρια είναι στο άρθρο για την υπερεργασία, τις υπερωρίες και το 13ωρο.
Ό,τι δηλώνεται και ό,τι χτυπά η κάρτα
Το πρόγραμμα δεν μένει πια στο κατάστημα. Το ωράριο κάθε εργαζομένου δηλώνεται στην Ψηφιακή Οργάνωση Χρόνου Εργασίας του ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ, και στους κλάδους με ψηφιακή κάρτα η προσέλευση και η αποχώρηση συγκρίνονται με αυτό.
- Το άρθρο για την ψηφιακή κάρτα εργασίας και το πρόγραμμα βαρδιών εξηγεί τι πρέπει να ταιριάζει: ώρα σήμανσης, χρόνος προετοιμασίας, ευέλικτη προσέλευση, και ποιοι κλάδοι μπαίνουν το 2026.
- Το άρθρο για την τροποποίηση ωραρίου στο ΕΡΓΑΝΗ ΙΙ εξηγεί πότε πρέπει να δηλωθεί μια αλλαγή βάρδιας.
- Το χρονολόγιο της νομοθεσίας για τις βάρδιες δείχνει τι άλλαξε, και πότε, από το 2021 ως σήμερα.
Πού σπάει ένα πρόγραμμα με πολλά καταστήματα
Οι κανόνες είναι ίδιοι για ένα κατάστημα και για δέκα. Με πολλά καταστήματα αλλάζει κάτι άλλο: κανένας υπεύθυνος δεν βλέπει ολόκληρη την εβδομάδα ενός εργαζομένου.
- Βάρδιες σε άλλο κατάστημα. Όποιος καλύπτει μια βάρδια αλλού έχει τις βάρδιές του σε δύο προγράμματα, και η ανάπαυση και οι μέρες μετρούν και στα δύο μαζί. Δείτε τον δανεισμό προσωπικού ανάμεσα σε καταστήματα.
- Η αλλαγή εβδομάδας. Η Κυριακή ανήκει στο παλιό πρόγραμμα και η Δευτέρα στο νέο, αλλά το κενό ανάμεσά τους μετράει.
- Αλλαγές μετά την αποστολή. Μια άδεια ή μια ανταλλαγή αλλάζει ένα πρόγραμμα που έχει ήδη δηλωθεί.
- Αρχεία που δεν συμφωνούν. Όταν το πρόγραμμα, η ωρομέτρηση και η δήλωση φτιάχνονται χωριστά, κάθε αντιγραφή είναι μια ευκαιρία για λάθος.
Από το πρόγραμμα στο λογιστήριο
Στο τέλος της εβδομάδας το λογιστήριο χρειάζεται δύο πράγματα: το πρόγραμμα όπως δηλώθηκε, και τις ώρες όπως έγιναν, με κάθε ρεπό, άδεια, δανεισμό και αλλαγή σημειωμένα. Τι ακριβώς, στο άρθρο για το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ και την ΩΡΟΜΕΤΡΗΣΗ.
Excel ή εφαρμογή
Για ένα κατάστημα με λίγα άτομα, ένα Excel αρκεί. Με πολλά καταστήματα, το Excel δεν ελέγχει κανέναν από τους παραπάνω κανόνες· τους ελέγχει ο άνθρωπος που το συμπληρώνει. Πότε αξίζει να αλλάξει το εργαλείο, στο άρθρο για το πρόγραμμα βαρδιών σε Excel. Και πώς φτιάχνεται η εβδομάδα από την αρχή ως το τέλος, στο άρθρο πώς φτιάχνεται το εβδομαδιαίο πρόγραμμα βαρδιών.
Πώς το κάνει το Postorunner
Το Postorunner είναι πρόγραμμα βαρδιών για επιχειρήσεις με προσωπικό σε πολλά καταστήματα, που το φτιάχνει η Utilize IKE στη Θεσσαλονίκη. Βγάζει την εβδομάδα κάθε καταστήματος σε περίπου 20 δευτερόλεπτα, και ελέγχει τους κανόνες και όταν τη φτιάχνει και σε κάθε αποθήκευση:
- 11 ώρες ανάπαυση, και από την Κυριακή στη Δευτέρα, και με βάρδιες σε άλλο κατάστημα·
- όριο συνεχόμενων ημερών, μετρώντας και την προηγούμενη εβδομάδα·
- τις ώρες και τις βάρδιες της σύμβασης, 5ήμερο ή 6ήμερο·
- ρεπό, άδειες, αναρρωτικές και ωράρια διαθεσιμότητας.
Ό,τι δεν μπορεί να καλυφθεί νόμιμα μένει «ΚΕΝΗ ΘΕΣΗ», για να καλυφθεί από άλλο κατάστημα. Ό,τι αλλάζει μετά την επικύρωση σημειώνεται «ΑΛΛΑΓΗ». Το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ και η ΩΡΟΜΕΤΡΗΣΗ βγαίνουν με ένα κλικ. Με το ΕΡΓΑΝΗ το Postorunner δεν συνδέεται σήμερα.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιος νόμος ορίζει τα όρια του προγράμματος βαρδιών;
Ο Κώδικας Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025), που συγκεντρώνει τις διατάξεις για τον χρόνο εργασίας, όπως τον τροποποίησε ο ν. 5239/2025. Η συλλογική σύμβαση του κλάδου μπορεί να προβλέπει ευνοϊκότερους όρους.
Πόσες ώρες μπορεί να δουλέψει κάποιος σε μία μέρα;
Κανονικά 8. Με υπερεργασία και έως 4 ώρες υπερωρίας, έως 13 στον ίδιο εργοδότη, πάντα με 11 ώρες ανάπαυσης μέσα στο 24ωρο και μέσα στο ετήσιο όριο των 150 ωρών υπερωρίας.
Πρέπει να δηλώνεται στο ΕΡΓΑΝΗ κάθε αλλαγή βάρδιας;
Ναι, πριν από την ώρα έναρξης του νέου ωραρίου. Οι επιχειρήσεις με ψηφιακή κάρτα μπορούν να επιλέξουν να καταχωρίζουν τις αλλαγές εκ των υστέρων, στο απολογιστικό σύστημα, αρκεί η κάρτα να τις επιβεβαιώνει.
Συνδέεται το Postorunner με το ΕΡΓΑΝΗ;
Όχι σήμερα. Το Postorunner βγάζει το πρόγραμμα και τα αρχεία για το λογιστήριο· η σύνδεση με το ΕΡΓΑΝΗ είναι υπό διερεύνηση.
Πηγές
- Κώδικας Εργατικού Δικαίου (π.δ. 62/2025), άρθρο 171: Ημερήσια ανάπαυση
- Κώδικας Εργατικού Δικαίου, άρθρο 172: Διαλείμματα
- Κώδικας Εργατικού Δικαίου, άρθρο 173: Εβδομαδιαία ανάπαυση
- Κώδικας Εργατικού Δικαίου, άρθρο 194: Αμοιβή υπερεργασίας και υπερωρίας
- Υπουργείο Εργασίας: ο νόμος 5239/2025 «Δίκαιη Εργασία για Όλους»
- Ψηφιακή κάρτα εργασίας: συνοπτικός οδηγός (Taxheaven)
Ο οδηγός περιγράφει τους γενικούς κανόνες όπως ισχύουν στις 2 Νοεμβρίου 2026· δεν αποτελεί νομική συμβουλή. Οι συλλογικές συμβάσεις και ειδικές διατάξεις προβλέπουν εξαιρέσεις, οπότε για τη δική σας περίπτωση μιλήστε με το λογιστήριο ή τον νομικό σας σύμβουλο.